- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ: ਦਿਨ-ਰਾਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਸਫਲਤਾ? ਅੱਜ ਹੀ ਬਦਲ ਲਓ ਇਹ 3 ਆਦਤਾਂ, ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ ਤੇਜ਼
ਆਚਾਰੀਆ ਚਾਣਕਿਆ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸਾਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰੋ, ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇ 'ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਕਰੋ ਤੇ ਹਰ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕੇ ਲਓ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਦਤਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹੋ।
Posted By Seema Anand
Publish Date: Fri, 09 Oct 2026 03:53 PM (IST)
Updated Date: Fri, 09 Oct 2026 03:57 PM (IST)
ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਹਰ ਕੋਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਸਫਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਪਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤਸੱਲੀ ਦਿੰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕੁਝ ਲੋਕ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸਹੀ ਯੋਜਨਾ, ਸੂਝ-ਬੂਝ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਆਖ਼ਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ 'ਚ ਫ਼ਰਕ ਕੀ ਹੈ? ਕੀ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਸਿਰਫ਼ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨਾ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਰਨਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
ਆਚਾਰੀਆ ਚਾਣਕਿਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ 'ਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਪਹਿਲੂਆਂ ਬਾਰੇ ਅਹਿਮ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਗਿਆਨ ਹੋਣਾ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਅਤੇ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਵੀ ਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀਆਂ ਆਦਤਾਂ, ਸੋਚਣ ਦੇ ਢੰਗ ਤੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ 'ਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ 'ਚ ਤਿੰਨ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ, ਸਮਝਦਾਰ ਅਤੇ ਸਫਲ ਬਣਨ 'ਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
1. ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਉਸ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਗੁਆਇਆ ਹੋਇਆ ਪੈਸਾ ਦੁਬਾਰਾ ਕਮਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਸਮਾਂ ਬਰਬਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਜਿਹੜਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਹੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਈ ਪਹਿਲੂਆਂ 'ਚ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਚਾਣਕਿਆ ਮੁਤਾਬਕ, ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਰ ਪਲ ਦੀ ਸਹੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋ, ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਆਪਣਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਹਰ ਕੰਮ ਲਈ ਸਹੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਬੇਵਜ੍ਹਾ ਕੰਮ ਟਾਲਣਾ, ਆਲਸ ਕਰਨਾ ਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮਾਂ 'ਚ ਸਮਾਂ ਬਰਬਾਦ ਕਰਨਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਟੀਚੇ ਤੋਂ ਭਟਕਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਓ ਅਤੇ ਉਸੇ ਮੁਤਾਬਕ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ।
2. ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਨਾ ਰੱਖੋ
ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਡਿਗਰੀ ਜਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਿਆ ਗਿਆਨ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਾਨੂੰ ਹਰ ਕਦਮ 'ਤੇ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਨਵਾਂ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣਾ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਨਵਾਂ ਗਿਆਨ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ।
ਚਾਣਕਿਆ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਗਿਆਨ ਹੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਜਿੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਿੱਖੋਗੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਸੋਚਣ-ਸਮਝਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਓਨੀ ਹੀ ਬਿਹਤਰ ਹੋਵੇਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਦੇਖਣਾ ਸਿੱਖੋਗੇ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਮਿਲੇਗੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਗਿਆਨ ਤੇ ਤਜਰਬਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਗਿਆਨਵਾਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੋ, ਨਵੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਿੱਖੋ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸਬਕ ਲਓ। ਚਾਣਕਿਆ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਤਜਰਬਿਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲਿਆ ਗਿਆਨ ਕਿਤਾਬੀ ਗਿਆਨ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਕੀਮਤੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਸਥਿਤੀ 'ਚ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਨਵਾਂ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਰਹੋ।
3. ਕੋਈ ਵੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ 'ਚ ਨਾ ਲਓ
ਚਾਣਕਿਆ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਸਫਲ ਹੋਣ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਸਹੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਣਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝੇ ਬਿਨਾਂ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ 'ਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਾਫ਼ੀ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਚਤੁਰਾਈ ਦਾ ਮਤਲਬ ਗ਼ਲਤ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚੱਲਣਾ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਲ ਅਰਥ ਹੈ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੋਚਣਾ, ਉਸ ਦੇ ਸੰਭਾਵੀ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਉਪਲਬਧ ਵਿਕਲਪਾਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣਾ।
ਚਾਣਕਿਆ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮੇਂ 'ਚ ਭਾਵਨਾਵਾਂ 'ਚ ਵਹਿ ਕੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਵੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਲਿਆ ਗਿਆ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਹੱਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਆਚਾਰੀਆ ਚਾਣਕਿਆ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸਾਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰੋ, ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇ 'ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਕਰੋ ਤੇ ਹਰ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕੇ ਲਓ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਦਤਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਡਿਸਕਲੇਮਰ: ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ/ਲਾਭ/ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਬਿਆਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਇੱਥੇ ਇਸ ਲੇਖ ਫੀਚਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਧਿਅਮਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਾਂਗ/ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ/ਮਾਨਤਾਵਾਂ/ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੈ।